Boomkasten voor vleermuizen

Vivara Pro levert boomkasten voor vleermuizen. Je gebruikt ze bij natuurinclusief bouwen en in groenbeheer. Denk aan parken, bosranden, wegbermen en bouwlocaties met oude bomen. De kasten sluiten aan op de BIJ12-kennisdocumenten en de Omgevingswet. Meerdere vleermuissoorten maken er gebruik van. Alles is direct uit voorraad leverbaar.

Wat is een boomkast voor vleermuizen?

Een vleermuis boomkast bevestig je aan een boomstam. Vleermuizen gebruiken de kast overdag om te slapen. In de zomer dient hij als verblijf, in het najaar als paarplek. Enkele modellen zijn ook groot genoeg voor een kraamkolonie. De kast vervangt een natuurlijke boomholte. Zulke holtes zitten vooral in oude bomen, en die worden schaars.

Onze boomkasten zijn van houtbeton (Woodstone®). Dat is een mengsel van FSC®-houtvezels en beton. De invliegopening zit aan de onderkant. Een vleermuis landt op de ruwe wand en kruipt omhoog. Binnen hangt hij in een smalle spleet of een compartiment. Aan de ruwe binnenwand houdt hij zich vast met zijn pootjes.

Waarin verschilt een boomkast van een gevelkast? Vooral in de vorm. Een boomkast is rond of compact, want hij moet om een stam passen. Veel modellen zijn daardoor van meerdere kanten toegankelijk. Vleermuizen kiezen dan zelf de warmste zijde.

Waarom kiezen voor een vleermuis boomkast?

Of een boomkast past bij je project, hangt af van de plek en de soorten die er voorkomen. Een sloopproject in de stad vraagt om iets anders dan een parkrenovatie. Hieronder lees je wat een boomkast oplevert, voor welke soorten hij werkt en wat we in de praktijk zien.

De voordelen van een vleermuis boomkast op een rij

• Je hoeft niets aan een gebouw te veranderen.
• Geschikt voor parken, bosranden, wegbermen en oevers.
• Snel op te hangen als tijdelijke mitigatie bij sloop of renovatie.
• Houtbeton isoleert goed, dus de temperatuur binnen schommelt weinig.
• Het materiaal rot niet en gaat tientallen jaren mee.
• De kast valt nauwelijks op tussen het groen.
• Meerdere modellen zijn ontwikkeld samen met de Zoogdiervereniging.
• Gemaakt in onze eigen Europese fabrieken.

Geschikt voor deze vleermuissoorten

Boomkasten zijn in de eerste plaats voor boombewonende soorten. Maar ook gebouwbewoners gebruiken ze, bijvoorbeeld als paarverblijf in het najaar. Welke kast past, verschilt per soort.

• Gewone dwergvleermuis. Gebruikt boomkasten als zomer- en paarverblijf. Kiest smalle spleten. Een compacte kast met meerdere spleten past goed.
• Ruige dwergvleermuis. Een echte boombewoner. Mannetjes claimen in het najaar een boomkast als paarverblijf. Compacte en middelgrote kasten werken hier goed.
• Rosse vleermuis. Een grote soort die in boomholtes woont. Heeft veel binnenruimte nodig. Kies een groot model met meerdere compartimenten.
• Gewone grootoorvleermuis. Gebruikt boomholtes en boomkasten, ook om jongen groot te brengen. Ruime kasten met vier compartimenten passen goed, zoals de VK WS 04 en de VK WS 08.
• Bosvleermuis, watervleermuis en franjestaart. Boombewoners die ruime kasten gebruiken. De franjestaart heeft graag een kast met meerdere compartimenten.
• Mopsvleermuis. Zeldzaam in Nederland. Leeft achter loszittende schors en wil dus een platte spleetkast. Daarvoor is er de VK WS 18 Mops vleermuiskast.

De kennisdocumenten van BIJ12 geven per soort aanbevelingen voor afmeting en plaatsing. In het productoverzicht kun je filteren op soort. Dan zie je meteen welke kasten bij jouw doelsoort passen.

Bewezen resultaten van boomkasten in de praktijk

Onze boomkasten worden vooral ingezet bij tijdelijke mitigatie. Ecologische adviesbureaus nemen ze op in activiteitenplannen bij sloop en renovatie. Gemeenten en groenbeheerders hangen ze in parken en langs wegen. Voorbeelden vind je bij onze referentieprojecten.

Hoeveel kasten bezet raken, hangt vooral af van de plaatsing. In geschikt leefgebied zien we vaak gebruik binnen één of twee seizoenen. Wat helpt: een vrije aanvliegroute, voldoende hoogte en kasten in meerdere windrichtingen. Met monitoring maak je het gebruik zichtbaar. Onze ecologen adviseren over de beste locaties.

Op welke hoogte hang je een vleermuis boomkast?

Hang de kast minimaal drie meter hoog. Hoger mag, tot ongeveer vijf meter. Vleermuizen vliegen de kast van onderaf in. Onder de opening moet daarom ruimte vrij blijven.

Hoogte houdt ook predatoren op afstand. Een kat of marter komt minder makkelijk bij een hoge kast. En de kast blijft buiten bereik van wandelaars, wat verstoring voorkomt.

Kies een stam die zon krijgt. Op het zuiden of zuidwesten warmt de kast in de zomer goed op. Hang je er meerdere? Verdeel ze dan over verschillende windrichtingen, zodat vleermuizen tussen warm en koel kunnen kiezen. Houd de invliegopening uit het licht van lantaarns. Meer over plaatsing lees je op onze dienstenpagina.

Voldoen de kasten aan wettelijke eisen en kwaliteitsnormen?

Ja. Onze boomkasten zijn ontworpen volgens de BIJ12-kennisdocumenten. Op basis van die documenten toetst het bevoegd gezag maatregelen voor beschermde soorten. Je kunt de kasten daarom onderbouwd opnemen in een activiteitenplan of vergunningaanvraag. Je ecoloog bepaalt wel of een kast past bij jouw situatie.

Alle vleermuissoorten in Nederland zijn beschermd onder de Omgevingswet. Verstoor je een verblijfplaats bij sloop of bouw, dan moet je mitigeren of compenseren. Welke maatregelen daarbij gangbaar zijn, staat in de BIJ12-kennisdocumenten. Voor gemeenten en bouwbedrijven met een mitigatieplicht scheelt een kast die daarop aansluit discussie met het bevoegd gezag.

De kasten bestaan uit houtbeton met FSC®-gecertificeerde houtvezels. Dat materiaal gaat tientallen jaren mee zonder onderhoud. De voorziening blijft dus functioneel zolang de compensatie loopt.

Veelgestelde vragen over vleermuis boomkasten

Wat is het verschil tussen een boomkast en een gebouwkast?

Een boomkast hangt aan een stam en is rond of compact. Een gebouwkast monteer je op de gevel of metsel je in. Boomkasten trekken vooral boombewoners. Gebouwkasten zijn er voor soorten als de gewone dwergvleermuis en de laatvlieger.

Hoeveel boomkasten heb ik nodig?

Dat bepaalt de ecoloog op basis van het onderzoek. Bij tijdelijke mitigatie geldt vaak vier kasten per verloren verblijfplaats. Voor groenbeheer zonder wettelijke plicht bestaat geen vast aantal. Hang dan meerdere kasten per locatie, in verschillende richtingen.

Wanneer plaats ik boomkasten?

Bij voorkeur in het najaar of de winter. Dan hangen ze klaar voordat vleermuizen in het voorjaar actief worden. Bij tijdelijke mitigatie geldt meestal een gewenningsperiode. Je ecoloog weet hoe lang die is.

Hoe bevestig ik de kast zonder de boom te beschadigen?

Gebruik een ophangbeugel of een aluminium spijker. Aluminium roest niet en beschadigt geen zaagblad als de boom later gekapt wordt. Laat wat speling voor de diktegroei van de stam. Controleer de bevestiging om de paar jaar.

Welk materiaal is het meest duurzaam?

Houtbeton. Het isoleert beter dan hout, rot niet en verweert nauwelijks. Daarom gebruiken we Woodstone® voor vrijwel al onze boomkasten.

Direct beschikbaar en geschikt voor jouw project

De boomkasten liggen op voorraad en gaan snel de deur uit. Dat geldt ook voor grotere aantallen. Twijfel je over model, aantal of locatie? Onze adviseurs helpen je op weg.

Wil je een offerte of persoonlijk advies? Neem contact op met onze specialisten. Heb je ook voorzieningen aan gebouwen nodig? Kijk dan bij onze gevelkasten voor vleermuizen en paalkasten. Alle vleermuisverblijven en onze producten voor vergroenen vind je in het overzicht.